(NĐ&ĐS) - Để xác định dấu hiệu đúng của đột quỵ, cách đơn giản nhất có thể nhận biết là yêu cầu người bệnh Nói – Cười – Giơ tay, chân

Bệnh viện Bạch Mai thông tin, trong những ngày gần đây, thời tiết chuyển lạnh sâu khiến số bệnh nhân nhập viện tăng lên đáng kể, trong đó đột quỵ có nguy cơ tăng cao.

Bệnh đột quỵ là tai biến mạch máu não có thể ở dạng xuất huyết não hoặc tắc động mạch do huyết khối có thể xảy ra với bất kỳ ai. Sau đột quỵ, cứ một phút trôi qua sẽ có khoảng 2 triệu tế bào não chết đi. Do vậy, bệnh nhân cần được điều trị càng sớm càng tốt. Chính vì thế, nhận biết, đánh giá và xử trí ban đầu rất quan trọng.

dot-quy1
Thời tiết lạnh, gia tăng bệnh nhân đột quỵ. Ảnh minh họa

Nếu quan sát, chỉ trong một phút sẽ nhận biết được dấu hiệu đột quỵ và đưa người thân đi cấp cứu trong thời gian vàng.

Theo TS. BS Lương Quốc Chính, Khoa Cấp cứu thì cách đơn giản nhất để ai cũng có thể nhận biết được dấu hiệu đột quỵ là yêu cầu người bệnh Nói – Cười – Giơ tay, chân:

- Nói: có biểu hiện nói ngọng, khó nói, nói không tròn vành rõ chứ, không nói được.

- Cười: mồm méo, lệch một bên.

- Giơ tay chào, nhấc chân: không giơ được tay lên để chào hoặc giơ hai tay lên ngang vai nhưng 1 bên tay bị sệ hơn. Nhấc chân lên nhưng không nhấc được hoặc nhấc khó…

Nếu có 3 dấu hiệu này thì chính là đột quỵ và cần đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế để cấp cứu kịp thời trong thời gian vàng.

dot-quy2
Có thể nhận biết đột quỵ bằng Nói - Cười - Giơ tay, chân. Ảnh minh họa

Ngoài ra, người bị đột quỵ còn có các triệu chứng gợi ý đột quỵ: Yếu hoặc tê mặt, tay hoặc chân, đặc biệt một bên cơ thể, rối loạn ý thức, có bất thường về lời nói hoặc sự hiểu biế, bất thường về nhìn ở một hoặc cả 2 bên mắt, mất thăng bằng, chóng mặt hoặc phối hợp động tác, đau đầu dữ dội mà không rõ căn nguyên

Nhận thấy người thân có dấu hiệu đột quỵ, việc đầu tiên cần làm là hãy gọi 115.  Khi gọi 115 người bệnh sẽ được cấp cứu ban đầu và 115 sẽ giúp đưa người bệnh vào cơ sở y tế điều trị tốt nhất, chuyên sâu về đột quỵ.

PGS.TS. Mai Duy Tôn, Khoa Cấp cứu cho biết thời điểm giao mùa, thời tiết đột ngột chuyển nóng hoặc chuyển lạnh chính là lúc người bệnh dễ mắc đột quỵ, đặc biệt đối với các bệnh nhân có các bệnh lý nền như huyết áp, tim mạch thì nguy cơ đột quỵ sẽ cao hơn.

PGS. Tôn lưu ý, các cách dân gian được mọi người hay truyền tai nhau là nặn máu ở tay, chân, dái tai đều không có tác dụng bởi các nghiên cứu về đột quỵ đều cho rằng nó là phương pháp sai khoa học. Đặc biệt, trong thời điểm đó người nhà không nên cho người bệnh ăn thứ ăn, đồ uống hay uống thuốc để tránh bị sặc.

Thời gian vàng từ 4 – 6h đầu của điều trị đột quỵ rất quan trọng, bệnh nhân vào viện càng sớm thì cơ hội cứu sống càng cao, di chứng càng ít. Tuy nhiên, thực tế, không ít gia đình do chủ quan, thiếu hiểu biết để bệnh nhân ở nhà tự điều trị bằng thuốc khiến họ bị mất cơ hội điều trị.

Trong khi đợi xe cấp cứu, người nhà sơ cứu cho bệnh nhân bằng cách: Để phần đầu và lưng bệnh nhân nằm nghiêng 45 độ so với cơ thể (để nếu bệnh nhân bị nôn đờm dãi, thức ăn sẽ không chui vào mũi, miệng và vào phổi người bệnh); mặc quần áo thoáng, mở phần cổ áo để kiểm tra hô hấp. Nếu bệnh nhân ngừng tim phải xoa bóp tim ngoài lồng ngực và gọi trợ giúp của người xung quanh.

Bệnh nhân bị đột quỵ thường ảnh hưởng nhiều tới hô hấp. Do đó việc tiếp theo, người nhà phải dùng chiếc khăn tay quấn vào ngón tay trỏ để lấy sạch đờm, dãi trong miệng người bệnh ra ngoài.

Nếu người bệnh bị co giật, người nhà phải lập tức lấy chiếc đũa đã được quấn lớp vải để ngáng ngang miệng bệnh nhân. Việc quấn vải quanh đũa để người bệnh khỏi bị cắn vào lưỡi.

Tuyết Nga