(NĐ&ĐS) - Các loại thuốc chữa đủ các chứng bệnh đang được quảng cáo, rao bán, lưu hành một cách công khai, rộng rãi và… nguy hiểm trên các trang mạng xã hội. Nhiều người tin dùng đã rước họa vào thân.

Thuốc 2 không: không thành phần, không nguồn gốc

Hiện nay, rất nhiều phương thuốc Đông y, Nam dược được quảng bá trên các trang mạng xã hội như Facebook, Zalo… với khả năng chữa dứt hoàn toàn các căn bệnh từ hôi miệng, hôi nách, bệnh ngoài da đến những căn bệnh mà ‘bệnh viện trả về’ như ung thư. Người bán còn đưa ra những cam kết như "nếu không khỏi sẽ hoàn 100% tiền thuốc".

Tuy nhiên, tất cả mọi quá trình khám chẩn bệnh, tư vấn đều qua mạng hoặc qua điện thoại, người bán thường không cung cấp địa chỉ nhà thuốc.

Ngoài ra, việc mua bán thuốc đều diễn ra trên mạng, người mua thuốc sẽ được giao hàng đến tận nhà, nên không thể biết được địa chỉ của người bán để đòi hoàn tiền nếu không có tác dụng. Và, nếu không may xảy ra chuyện, biết tìm ai để truy cứu trách nhiệm!

Mới đây, vào khoảng 15h chiều 10/4, Đội Quản lý thị trường số 15 phối hợp với Đội Cảnh sát môi trường và Phòng Y tế quận Hoàng Mai kiểm tra bất ngờ ngôi nhà số 5, ngõ 125, đường Nguyễn Đức Cảnh, Hoàng Mai, Hà Nội. Sau quá trình kiểm tra, đội QLTT số 15 đã tạm giữ hơn 1560 sản phẩm thuộc hơn 10 mặt hàng đông dược không rõ nguồn gốc đang được cất giữ tại đây.

thuoc
Lực lượng chuyên ngành kiểm tra lô thuốc được cất giữ tại địa chỉ số 5, ngõ 125, đường Nguyễn Đức Cảnh (ảnh anninhthudo.vn)

Vào thời điểm kiểm tra, chủ hàng là anh Phạm Văn Hiệp (sn 1990, trú tại huyện Hải Hậu, Nam Định) không xuất trình được giấy đăng kí kinh doanh, giấy chứng nhận VSAT TP cũng như các loại giấy tờ chứng minh nguồn gốc của số hàng.

Theo tường trình của anh Hiệp, cơ sở kinh doanh này hoạt động từ tháng 1/2018. Anh Hiệp đã móc nối với 1 chủ hàng tại TP HCM để nhận hàng về bán cho khách trên mạng xã hội. Khi giao dịch với khách, anh Hiệp sẽ cho nhân viên liên hệ, thỏa thuận về giá cả và chốt đơn hàng cũng như chuyển đến tận nhà cho khách.

thuoc 1
Các mặt hàng được rao bán công khai trên mạng xã hội (ảnh anninhthudo.vn)

Bản thân anh Hiệp là nhà phân phối các sản phẩm đông dược chữa bệnh này cũng không biết chất lượng cũng như nguồn gốc của số hàng mình bán.

Rước họa vì "thần dược"

Đã có nhiều trường hợp phải nhập viện cấp cứu do sử dụng các sản phẩm thuốc đông dược được rao bán trên các trang mạng xã hội.

Theo bác sĩ Nguyễn Viết Hậu, bác sĩ chuyên khoa I, Phó trưởng khoa Cấp cứu Bệnh viện Đại học Y Dược TP HCM: "bệnh viện đã tiếp nhận nhiều ca bệnh, bệnh nhân ‘suýt chết’ vì sử dụng thảo dược không rõ nguồn gốc". Có trường hợp bệnh nhân 80 tuổi bị đái tháo đường nhiều năm, sau khi sử dụng thuốc thảo dược không rõ nguồn gốc đã phải nhập viện cấp cứu trong tình trạng suy thận cấp và toan máu nặng (tình trạng rất hiếm thấy, thường chỉ gặp ở người bệnh ngừng thở, ngưng tim từ rất lâu), có thể tử vong bất cứ lúc nào. Các bác sĩ đã phải tiến hành điều trị thuốc song song với việc lọc máu cấp cứu ngay cho bệnh nhân.

"Khi bị bệnh, tốt nhất bệnh nhân nên tìm đến những nơi có uy tín lâu năm, có giấy phép hành nghề, các bệnh viện Đông y để được bắt mạch, kê đơn, tránh tự ý mua thuốc ở các cơ sở không được cấp phép, mua thuốc không rõ thành phần, nguồn gốc" - Lương y Nguyễn Xuân Hướng, nguyên Chủ tịch Hội Đông y Việt Nam

Sau khi tiến hành xét nghiệm phân tích thành phần của loại thuốc mà bệnh nhân đã dùng, các bác sĩ khẳng định đây không chỉ là thảo mộc đơn thuần mà chính là Phenfomin, loại thuốc điều trị đái tháo đường nổi tiếng từ thập niên 50 – 70 của thế kỷ trước, nhưng đã bị cấm lưu hành hơn 50 năm nay vì đã gây ra hàng loạt ca tử vong do nhiễm acid lactic khi dùng thuốc này.

Bác sĩ Nguyễn Viết Hậu cũng khẳng định, bệnh viện đã tiếp nhận nhiều ca bệnh nhân tự ý tìm mua thuốc trên các mạng xã hội, dẫn đến các biến chứng gây ảnh hưởng đến sức khỏe, tiềm ẩn nguy cơ tử vong cao nếu không kịp thời phát hiện, điều trị.

Theo bác sĩ Hoàng Đức Anh, Trung tâm hô hấp Bệnh viện Bạch Mai, trung tâm đã từng tiếp nhận một bệnh nhân nam nhập viện trong tình trạng người mệt mỏi, da xạm, mắt vàng, bụng chướng, phổi rì rào phế nang giảm. Khi xét nghiệm men gan tăng trên 1.000UI/I, rối loạn đông máu.

thuoc 5
Thuốc hai không: Không thành phần, không nguồn gốc

Trước đó, bệnh nhân này đã uống thuốc Nam không rõ nguồn gốc để chữa bệnh viêm dạ dày trong vòng 20 ngày. Qua các loại xét nghiệm, các bác sĩ chẩn đoán bệnh nhân bị tràn dịch màng phổi, màng bụng; tăng men gan do sử dụng thuốc Nam.

Bệnh nhân này đã phải theo dõi, điều trị tích cực trong khoảng 2 tuần thì tình trạng lâm sàng mới được cải thiện, các chỉ số xét nghiệm cũng cải thiện, hết dịch màng phổi và màng bụng.

thuoc 4
Đủ thuốc cho đủ bệnh

Bác sĩ Hoàng Đức Anh cũng cho biết thêm: “Hiện nay trên mạng có bán đủ loại thuốc Đông y được quảng cáo nào là gia truyền, nào là nguồn gốc thảo dược, nào là không gây tác dụng phụ nên rất nhiều người quan tâm và mua để tự điều trị. Tuy nhiên, việc này nguy hiểm ở chỗ, phần lớn người bán không có chuyên môn và chỉ chạy theo lợi nhuận.

Người bệnh thì không được thăm khám trực tiếp để có chẩn đoán chính xác nên rất dễ dẫn đến tình trạng, bệnh một đằng nhưng chữa một nẻo. Đó là chưa kể đến việc thuốc là hàng trôi nổi, nhập lậu, không rõ nguồn gốc xuất xứ, quá hạn và còn có thể bị ngâm tẩm các hóa chất độc hại để chống mốc, chống nấm do tồn kho lâu ngày. Vì vậy, người bệnh uống vào còn có thể nguy hiểm đến sức khỏe và tính mạng”

Hậu quả của việc tự ý tìm mua và sử dụng thần dược không rõ nguồn gốc… có thể đánh đổi bằng cả tính mạng. Hiện các cấp, ban ngành đã có những chỉ thị xử lý nghiêm các hành vi sai phạm trong quảng cáo dược phẩm… Thực tế cho thấy, trong lúc các cơ quan ban ngành đã và đang tích cực tìm giải pháp chấn chỉnh thực trạng này thì một số điểm rao bán “thần dược” trên các trang mạng xã hội, blog… vẫn tồn tại và đang “gài bẫy” người dùng.

Y học cổ truyền có những bài thuốc quý và đã chứng tỏ hiệu quả của nó qua hàng trăn năm nay. Tuy nhiên, đó là những bài thuốc đã được kiểm chứng và được các cơ quan có thẩm quyền cấp phép, chứ không phải là các bài thuốc trôi nổi, không rõ nguồn gốc.

Còn với các bệnh nhân, dù lựa chọn Tây y hay Đông y, thuốc Nam hay thuốc Bắc, thì cũng phải đến các cơ sở y tế được cấp phép rõ ràng, đảm bảo về mặt chuyên môn để không xảy ra chuyện đáng tiếc, ‘tiền mất tật mang’

Bộ trưởng Bộ Y tế đã ban hành chỉ thị về việc tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, chấn chỉnh hoạt động quảng cáo các sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ đặc biệt thuộc trách nhiệm quản lý của Bộ Y tế. Bộ trưởng  yêu cầu tăng cường quản lý, chấn chỉnh kịp thời những bất cập, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về quảng cáo các sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ đặc biệt thuộc trách nhiệm quản lý…

Thanh tra, kiểm tra thường xuyên và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm về quảng cáo sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ đặc biệt trên báo chí, trên xuất bản phẩm, trên hệ thống mạng và quảng cáo tích hợp trên các sản phẩm, dịch vụ bưu chính, viễn thông, công nghệ thông tin. 

Minh Châu